Αξιοθέατα


Ο ναός του Αγίου Ιωάννη στη Μέσα Κώμη

Η εκκλησία του Αγίου Ιωάννου στη Μέσα Κώμη αποτελεί μία από τις πιο όμορφα διακοσμημένες της Τήνου. Είναι ίσως ο πλατύτερος ναός του αρχιτεκτονικού ρυθμού Βασιλικής με τρούλο στην Τήνο. Μοιάζει με την εκκλησία του Αγ. Ζαχαρία Καλλονής και με τον καθεδρικό ναό της Ξινάρας. Διαθέτει εξαιρετικό βοτσαλωτό στον προαύλιο χώρο της, ξύλινο επισκέψιμο εξώστη με κρυφό ξύλινο κλιμακοστάσιο, εκκλησιαστικό όργανο και πλήθος ανάγλυφων λεπτομερειών στον ξύλινο και στον επιτοίχιο διάκοσμο. Δεσπόζει με τον όγκο του και καθηλώνει με την επιβλητικότητά του.

Επιμέρους αξιοθέατα στο χώρο της εκκλησίας:

* Το καμπαναριό του Αγίου Ιωάννου φέρει ίσως τις μεγαλύτερες καμπάνες – σήμαντρα από κάθε άλλο χωριό του νησιού. Είναι κατασκευασμένες από εξαιρετικής ποιότητας κράμα μετάλλου και παράγουν εξαιρετικά καθαρό και δυνατό ήχο. Μέχρι περίπου το 1995 ήταν αποκλειστικά χειροκίνητες και αποτελούσαν πρόκληση για τους πιο ρωμαλέους. Έκτοτε, έχει εγκατασταθεί μηχανισμός κωδωνοκρουσίας και σημαίνουν ανά μισή ώρα. Ο ήχος τους φθάνει μέχρι κοντινά χωριά.
* Ο εξαιρετικός πίνακας του διάσημου Ιταλού ζωγράφου Galliardi, στο ναό του αγίου Ιωάννη, που αναπαριστά τον αποκεφαλισμό του αγίου Ιωάννη. Ο Galliardi μάλλον ήταν μαθητής του Μιχαήλ Άγγελου.
* Το σπάνιο ξυλόγλυπτο εκκλησιαστικό όργανο, ένα από τα ελάχιστα που σώζονται ακόμη στην Ελλάδα. Επιδιορθώθηκε το 2009 από ειδικό Γερμανό τεχνίτη, ο οποίος αποκατέστησε τη λειτουργικότητά του και την εμφάνισή του. [Θα αναρτηθεί σχετικό άρθρο-αφιέρωμα]
* Η μαρμάρινη στήλη με το ψήφισμα της Εκκλησίας του Δήμου, σε γλώσσα ελληνιστική κοινή, για τη δημιουργία ενός Βαλανείου με έξοδα του Σάτυρου Φιλείνου. Ανακαλύφθηκε περίπου τη δεκαετία του 1960 κοντά στην Κώμη και έκτοτε βρίσκεται στον προαύλιο χώρο της εκκλησίας του Αγίου Ιωάννη.

Ανεμόμυλοι και νερόμυλοι

Σε μικρή απόσταση από την Κώμη υπάρχουν οι ανεμόμυλοι του «Κανάρα», του «Βαλαρή» και οι νερόμυλοι της Περάστρας. Αποτελούν δείγματα της ανεπανάληπτης δεξιοτεχνίας του λαϊκού τεχνίτη, που στην προσπάθεια του να δαμάσει και να αξιοποιήσει τις δυνάμεις της τηνιακής φύσης, έκτισε αριστουργηματικά τεχνικά επιτεύγματα.

Οι αναπαλαιωμένες βρύσες της Κώμης και της Περάστρας

Στην πλατεία που βρίσκεται έμπροσθεν του ναού του Αγίου Ιωάννη βρίσκεται ίσως η πιο σημαντική βρύση πόσιμου νερού της Κώμης. Βρίσκεται στην καρδιά του χωριού και έχει ηλικία  εκατονταετιών, ανάλογη της μεγάλης παλαιότητας των παραδοσιακών οικιών που την περιβάλλουν, αποτελώντας σημείο αναφοράς για μια από τις πολλές όμορφες και γραφικές γειτονιές της Κώμης.
Η αναπαλαιωμένη βρύση στο λαγκάδι, στη θέση «Μανώλες».
Οι βρύσες που αναστηλώθηκαν με δωρεά του Άκη Κλήμη στην Κάτω Κώμη και στην Περάστρα.

Το ηρώο στο δημοτικό σχολείο Κώμης.

Στον προαύλιο χώρο του σχολείου της Κώμης έχει ανεγερθεί μνημείο προς τιμήν των κατοίκων που έχασαν τη ζωή τους μαχόμενοι στους Βαλκανικούς πολέμους, στη Μικρά Ασία, στον Β΄ παγκόσμιο και στον εμφύλιο που ακολούθησε. Όπως ανάλογα μνηνεία σε άλλα γεωργικά χωριά της Τήνου, κατασκευάσθηκε μετά τον εμφύλιο πόλεμο, όταν η ενασχόληση με τη γεωργία προσέφερε την οικονομική δυνατότητα για την παραγγελία μνημείων. Διαβάζοντας τα ονόματα των θυμάτων δεν γνωρίζουμε μόνο μερικά αντιπροσωπευτικά τοπικά επώνυμα αλλά, συγχρόνως, τιμάμε και την ηρωικότητά τους.

Το γεφύρι της Περάστρας

Το πέτρινο τοξωτό γεφύρι της Περάστρας, είναι ένα από τα εναπομείναντα αυτής της αρχιτεκτονικής που σώζονται στην Τήνο και είναι σε σχεδόν άριστη κατάσταση. Στο ποτάμι  που διασχίζει την Περάστρα υπάρχουν πάπιες και χήνες.

Το εκκλησιαστικό όργανο στον Άγιο Γεώργιο Περάστρας

Η παλαιά πηγή νερού της Περάστρας

Η θερινή κατοικία του Βενετού επισκόπου

Η επί ενετοκρατίας θερινή κατοικία του Βενετού επισκόπου, δίπλα από την εκκλησία του Αγίου Ιωάννη, της οποίας η αρχιτεκτονική και η διαρρύθμιση έχουν διατηρηθεί ανέπαφες και που φανερώνουν την σπουδαία ικανότητα του τηνιακού τεχνίτη να κατασκευάζει ανθεκτικά κτίσματα που συνεργάζονται αρμονικά με τις απαιτήσεις της μηχανικής, του εδάφους και του κλίματος.

Το λαγκάδι της Μέσα Κώμης

Η λιθόκτιστη στοά του λαγκαδιού που διασχίζει υπογείως την πλατεία του Πλατάνου στην Κώμη, άριστο παράδειγμα αξιοποιήσεως της σοφής εμπειρικής τέχνης των ντόπιων τεχνιτών, τόσο για την αντοχή του στο χρόνο και στην ενίοτε χειμαρρώδη ορμή του ρέματος του λαγκαδιού της Μέσα Κώμης, όσο και για την ικανότητά του να αποστραγγίζει επιτυχώς τα όμβρια ύδατα που συσσωρεύονται από τα θεμέλια της εκκλησίας του Αγίου Ιωάννη, τις διόδους αποστράγγισης και αερισμού των κατοικιών που βρίσκονται ψηλότερα από την εκκλησία, όπως της πρώην θερινής κατοικίας του επισκόπου, το δίκτυο των ρείθρων μεταφοράς νερού για άρδευση. Είναι επισκέψιμο και εντύπωση προκαλεί το γεγονός ότι περίπου στα μισά του μήκους του διακλαδίζεται και δημιουργεί δύο μικρές στοές, η μία εκ των οποίων οδηγεί σε μία μικρή κάμαρα.

Ο ναός της Παναγίας στην Κάτω Κώμη

Η εκκλησία της Παναγίας  που διαθέτει πρόσοψη επενδεδυμένη με μαρμάρινες πλάκες. Ξεχωριστό είναι και το καμπαναριό της, του οποίου η στέγη έχει διάκοσμο με γεωμετρικά σχήματα που μιμούνται τις εσοχές των περιστερώνων του χωριού. Στις 12 Σεπτεμβρίου κάθε έτους τελείται λειτουργία για την τίμηση του ονόματος της Παναγίας.

Το αλσύλλιο της Κάτω Κώμης

Οι περιστερεώνες

Οι πολυάριθμοι περιστερεώνες που βρίσκονται στις περιφερειακά καλλιεργημένες εκτάσεις του χωριού διακοσμούν  αρμονικά και επιβλητικά το τοπίο. Πρόκειται, κυριολεκτικά, για «κτιστά κεντήματα», που αποτελούν μνημεία αρχιτεκτονικής και λαϊκής δημιουργίας, μοναδικά στον κόσμο. Κάποτε αποτελούσαν προνόμιο των Βενετών αρχόντων οι οποίοι εκμεταλεύονταν το κρέας των πουλιών για βρώση και τα περιττώματά τους για λίπανση των καλλιεργιών. Πλέον αποτελούν το χαρακτηριστικότερο είδος της πολιτιστικής κληρονομιάς της Τήνου.

Το πηγάδι στην Κάτω Κώμη

Η αστείρευτη πηγή πόσιμου νερού στην Κάτω Κώμη, όπου μπορεί κανείς να ξεδιψάσει με κρύο τρεχούμενο νερό. Διαθέτει ποτίστρες για τα ζώα και παραδοσιακό πλυσταριό. Αναπαλαιώθηκε και αναδείχθηκε από τον δραστήριο Πολιτιστικό Σύλλογο της Κώμης. Αφού διασχίσει μερικές μικρές δεξαμενές, το νερό οδεύεται με φυσική ροή μέσω επιφανειακού δικτύου ρείθρων στα χωράφια όπου χρησιμοποιείται για πότισμα.

Το Επάνω Πηγάδι στη Μέσα Κώμη

Το Επάνω Πηγάδι – παραδοσιακό πλυσταριό της Μέσα Κώμης, που βρίσκεται στην πλατεία Πλατάνου, κτισμένο με την πείρα των περασμένων γενεών, αποτελεί εξαιρετικό δείγμα εξοικονόμησης και διαχείρισης του υδάτινου δυναμικού. Παρά το ότι βρίσκεται περίπου 3 μέτρα χαμηλότερα από το επίπεδο της πλατείας Πλατάνου, δεν πλημμυρίζει ποτέ, καθώς διαθέτει κατάλληλα ρείθρα που εξασφαλίζουν ρήση προς το σκεπασμένο λαγκάδι που βρίσκεται κάτω από την πλατεία.

Το Κάτω Πηγάδι στη Μέσα Κώμη

Η πλατεία Πλατάνου Κώμης

Στην πλακόστρωτη κεντρική πλατεία της Κώμης δεσπόζει ο μεγάλος υπεραιωνόβιος πλάτανος. Σκιάζει σχεδόν όλο το χώρο της πλατείας και αποτελεί άριστο σημείο για στάση και ξεκούραση, καθώς η δροσιά του απαλύνει από την ένταση της θερινής ζέστης. Φιλοξενεί το περίφημο, στην Τήνο αλλά και αλλού, Αυγουστιάτικο πανηγύρι της Κώμης, τη Γιορτή Αγκινάρας που οργανώνει ο Δήμος, αλλά και τις έκτακτες τοπικές εκδηλώσεις, όπως γαμήλιες γιορτές, κλπ.

[Τα ανωτέρω κείμενα δεν έχουν λάβει ακόμη την οριστική τους μορφή και ενδέχεται να περιέχουν λάθη, παραλήψεις, ασάφειες κλπ. Μη διστάσετε να αποστείλετε τις δικές σας επισημάνσεις.]

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: